Nếu có một ngày ..

Nếu có một ngày:

Bạn không còn đi tìm kiếm tình yêu nữa, mà chỉ biết yêu thôi;
Bạn không còn khát vọng thành công, mà chỉ biết lao vào làm việc;
Bạn không còn truy cầu những hư không phù phiếm của tuổi trưởng thành, mà chỉ bắt đầu tự tu dưỡng tính tình của bản thân mình;

Thì tất cả mọi thứ trong cuộc sống của bạn mới thực sự bắt đầu.

Kahlil Gibran - Lebanese-American writer and poet
***

TTM Ps. Tự chuyển chữ giản thể sang phồn thể và biên dịch và mấy câu này lấy ở trang Weibo, họ không cho link nguồn.

***

如果有一天：

你不再尋找愛情，只是去愛；
你不再渴望成功，只是去做；
你不再追求空泛的成長，只是開始修養自己的性情；
你的人生一切，才真正開始。
——紀伯倫

Rúguǒ yǒu yītiān:

Nǐ bù zài xúnzhǎo àiqíng, zhǐshì qù ài;
nǐ bù zài kěwàng chénggōng, zhǐshì qù zuò;
nǐ bù zài zhuīqiú kōngfàn de chéngzhǎng, zhǐshì kāishǐ xiūyǎng zìjǐ dì xìngqíng;

nǐ de rénshēng yīqiè, cái zhēnzhèng kāishǐ.

——Jìbólún

--> Read more..

PHỤ NỮ HƯU TRÍ NÀY THẬT LÀ KỲ TÀI

* Sáng nay vừa mở điện thoại lên, thấy Trang Luong nhắc tôi vào xem một cái clip.

* Xem xong thì tôi thấy vài điều băn khoăn, nên ngồi viết ra những câu tiếng Anh xuất hiện trên clip, tạm biên dịch post lên đây, chúng ta cùng xem và cùng ngẫm vậy.)

* Riêng tôi, điều băn khoăn đầu tiên là ở VN mình, lấy đâu ra 200 USD một ngày để sống cuối đời trên cruise! *Hưu trí và về già sẽ ra sao?

The Best Retirement Plan Ever

Trên một chuyến đi chơi trên biển, một người đàn ông nọ đã đi hỏi "tại sao người phụ nữ lớn tuổi này luôn luôn một mình trên du thuyền.."

Sau đó, ông ta biết rằng mặc dù bà ấy cô đơn, nhưng tất cả những nhân viên trên tàu, những bồi bàn, và những người phụ bàn đều rất thân thiện với bà.

Vì vậy, ông ta đã đi hỏi anh bồi bàn "người phụ nữ này là ai", mong được trả lời là Bà ấy sở hữu một hãng nào đó.. nhưng tất cả những bồi bàn đều trả lời "Bà ấy đã liên tục đi chơi trên biển chuyến du thuyền này là chuyến thứ tư cuối cùng"

Vào một buổi tối, khi ông ta rời phòng "Tôi đã bắt gặp ánh mắt của bà ấy nên đã ngừng không thốt lời chào.." Họ nói chuyện với nhau và ông ta hỏi:

"Tôi được biết rằng bà đã ở trên chuyến tàu này cho bốn chuyến đi chơi trên biển cuối cùng." "Vâng, đúng vậy." Bà ấy trả lời.

Ông ta nói tiếp, "Tôi không hiểu", và bà ấy trả lời không do dự "Vì nó rẻ hơn tiền thuê một người điều dưỡng gia đình.."

"Vì vậy, trong tương lai của tôi sẽ không có nữ điều dưỡng ở nhà. Tôi đang ở trên du thuyền này. Chi phí trả cho nữ điều dưỡng ở nhà là 200 dollars mỗi ngày..

Thì ở đây, tôi có thể được chiết khấu dài hạn và được giá chiết khấu cao cấp là 135 dollars mỗi ngày. Họ tiêu 65 đô cho tips và những chi tiêu bằng tiền mặt khác.

Ở đây, tôi có thể dùng rất nhiều món ăn, 10 món cho mỗi ngày, hoặc có phụ vụ tại phòng (ý tôi nói tôi có thể ăn sáng tại giường mỗi ngày trong tuần).

Tôi có bồn tắm miễn phí, một phòng tập thể dục, máy giặt và sấy quần áo miễn phí, và tắm hàng đêm. Tôi có kem đánh răng, dao cạo, xà bông giặt và xà bông tắm miễn phí..

Họ sẽ đối xử với bạn như một khách hàng, không phải là một bệnh nhân. Chỉ cần thêm 5 đô tip, bạn sẽ có các nhân viên tranh nhau giúp đỡ bạn.

Tôi luôn gặp người mới hàng ngày cho suốt 7 hay 14 ngày!

TV hỏng ư?

Bóng đèn cần thay?

Cần thay nệm mới?

Không vấn đề gì cả! Họ sẽ sửa chữa ngay với lời xin lỗi vì đã làm bạn bất tiện.

Hàng ngày, được thay khăn trải giường và khăn tắm sạch sẽ mà bạn không và ngay cả phải nhắc họ.

Trên tàu luôn luôn có một bác sĩ.

Đó là lý do tại sao tôi muốn sống cuối đời của mình trên tàu."

Theo clip:  The Best Retirement Plan Ever

TTM biên dịch.
(có gì sai sót nhờ các bạn chỉnh sửa cho)
11/01/2017

--> Read more..

Con đừng đánh ta nữa, ta rất đau..

PHẨN NỘ!

Sáng nay con bé Hà gửi cho tôi một cái clip ở trong một trang “Đời sống ở Liên Giang 連江生活”, xem xong thấy thật là phẫn nộ!

Cái clip này chắc được quay trong một bệnh viện nào đó ở huyện Liên Giang, tỉnh Phúc Kiến, Trung Quốc, do một người ngồi ở giường đối diện, chắc vì quá phẫn nộ khi thấy sự đối xử nhẫn tâm của người phụ nữ trẻ đối với người mẹ già nên đã quay và đăng vào trang web weixin của Trung quốc.

Vì tiếng nhạc lớn quá nên tôi không nghe được lời. Chỉ copy nguyên văn những lời được ghi ở trên trang web và chụp cắt hình từ clip gửi vào đây để cho ta thấy một số sinh hoạt về đạo đức gia đình ở Trung quốc hiện nay, trải qua mấy mươi năm đại cách mạng xã hội, văn hóa, đã sản sinh ra một bộ phận con người - có lẽ nhỏ thôi - mong rằng thế, đã có những đứa con nỡ nhẫn tâm tát mẹ và đối xử tàn tệ với mẹ già như clip mà ta xem.

DƯỚI ĐÂY LÀ NHỮNG LỜI BÌNH TRONG CÁI CLIP, DO TÔI BIÊN DỊCH.

CHỮ GIẢN THỂ
(là những dòng chữ mà tôi copy từ trang web về)

连江生活
【愤怒】不好意思！我必须曝光这个恶女人！连江人看完都怒了！
不好意思！我必须曝光你！
你别打我，你打我的可疼
老来难，老来难，劝人莫把老人嫌。当初只嫌别人老，如今轮到我面前。
谁都有老的一天，父母将你养育成人，你却如此对待他们。
对于此人，我们要让更多的人知道他们。
我们要让社会舆论去谴责他们。

CHỮ PHỒN THỂ
là những dòng chữ trên do tôi chuyển thể sang trước khi dịch, vì tôi chỉ quen đọc chữ cổ mà thôi.

連江生活 (Liên Giang Sinh hoạt)
(Là tên của trang web : tạm dich là Đời sống ở Liên Giang)

【憤怒】不好意思！我必須曝光這個惡女人！連江人看完都怒了！
【Phẩn nộ】Xin lỗi！Tôi cần thiết thấy phải bộc lộ bản mặt của ác nữ nhân này! Người Liên Giang xem xong ai nấy đều rất phẩn nộ!
(cầu này là dòng chữ của người đăng cái clip này lên.)


不好意思！我必須曝光你！ Xin lỗi! tôi thấy cần thiết phải đưa cô ra giữa ánh sáng mặt trời.

你別打我，你打我的可疼 - Con đừng đánh mẹ nữa, con đánh mẹ rất đau..
(lời người mẹ già cứ rên rỉ theo cái véo và tát của người phụ nữ ấy ..)

老來難，老來難，勸人莫把老人嫌。當初隻嫌別人老，如今輪到我面前。
Già sẽ khổ, già sẽ khổ, khuyên người đừng chê bai người già, trước đây chỉ chê bai cái già của người khác, như bây giờ đến lượt cái già đã đến trước mặt tôi rồi.

誰都有老的一天，父母將你養育成人， 你卻如此對待他們。
“Ai rồi cũng sẽ đến lúc phải già đi, cha mẹ đã dưỡng dục bạn nên người, vì vậy sao lại đối xử với cha mẹ như thế. - Thọ Kim biên dịch”


對於此人，我們要讓更多的人知道他們。 我們要讓社會輿論去譴責他們。
Đối với những hạng người này, chúng ta phải để cho nhiều người biết đến họ. Chúng ta phải để dư luận xã hội lên tiếng khiển trách họ.

Để xem được clip, các bạn click vào đường link ở đây:
* Trang Đời sống ở huyện Liên Giang, Phúc Kiến, Trung Quốc.
Khi vào trang web, vì cái clip và nút mở rất nhỏ, bạn click vào sẽ xem thấy video nhé.

Mong rằng ở VN mình không có cảnh này ! Nếu đã có thì hãy sửa sai. Luật Nhân Quả ở ngay trước mắt, đừng sống trong u mình ác trược mà mất hết đạo nghĩa làm người.

TTM
biên dịch 24/04/2016

--> Read more..

"BẤT CẬP"

Từ lâu tôi vẫn mãi suy nghĩ về hai từ này, mỗi lần nghe báo đài viết và nói đến hai từ này thì tôi lại có chút gai gai trong người. Vì trong đàm thoại hay trong văn viết của người Hoa, chữ BẤT CẬP 不及 này có nghĩa là : không kịp, 不及了 không kịp đâu (đọc âm Hán Việt là CẬP)

Tôi thuộc thế hệ của những học sinh khi lên tới đệ nhất cấp là phải học thêm về điển tích và những từ Hán Việt, nhất là từ hơn hai mươi năm nay tôi làm việc với người Đài Loan, cũng vì nhờ có chút hiểu biết từ tuổi thơ về Hán Việt nên tôi dễ dàng nói được tiếng Hoa hơn.. vậy mà bây giờ tôi vẫn thường phải tra lại tự điển Hán Việt để hiểu rõ những chữ mà tôi chưa hiểu rõ lắm.

Chữ Quốc ngữ của ta - từ sau khi dùng chữ La tinh để viết đã gần 400 năm - mà Alexandre de Rhodes là người biên soạn quyển tự điển Quốc ngữ lâu đời nhất 1651, - từ đó đến nay chữ Quốc ngữ luôn đổi mới, tuy nhiên gốc chữ với âm Hán Việt vẫn luôn tồn tại trong văn nói và văn viết của dân tộc.

Trở lại với cái trăn trở của tôi về hai chữ BẤT CẬP này. Vì muốn hiểu rõ nghĩa ta phải tìm ra căn nguyên, tìm ra từ gốc của chữ thì mới hiểu rõ nghĩa của chữ được. Mà hai chữ "bất cập" này thì tôi thấy xuất hiện trong thời gian sau 1975 mà khoảng 20 năm trở lại đây là hay dùng nhiều nhất.

Sáng nay gõ vào Google:

1. để vào trang giaoduc.net.vn, thấy một bài báo của Ông Nguyễn Văn Quốc đang là giáo viên dạy bộ môn lịch sử tại Trường cấp II thuộc tỉnh Bắc Ninh với đầu đề bài viết : "Hàng loạt những bất cập của nền giáo dục Việt Nam", trong đó còn viết thêm : "Chương trình sách giáo khoa có nhiều bất cập" ..




2. Hoặc trong trang Báo Nhân Dân có bài viết : "Sớm khắc phục những bất cập trong Luật Đất đai 2013"
Trong đó "..Luật Đất đai 2013 và các văn bản hướng dẫn thi hành đã bộc lộ nhiều bất cập, gây khó khăn cho các địa phương trong quá trình tổ chức thi hành..."




3. Hoặc trong trang Tòa Án Nhân Dân Tối cao toaan.gov.vn có bài : "Những bất cập của Bộ luật dân sự năm 2005 cần sửa đổi, bổ sung cho phù hợp"...


...

Và với ba bài viết trên, tôi vẫn chưa hiểu rõ lắm chữ BẤT CẬP này muốn nói về điều gì? Và với hai chữ này, ta thấy nó thường xuyên được dùng đến trong những phương tiện truyền thông công cộng.

Vì xét về ngữ nghĩa của hai chữ bất cập thì tôi thấy không ổn lắm. Nên tôi đi tìm nghĩa ngữ chính xác của nó..

Trong tay tôi không có Tự điển Việt Việt, nên tạm tra trên net, thì thấy cách giải nghĩa trên trang Tra Từ có giải nghĩa như sau :
http://tratu.soha.vn/dict/vn_vn/B%E1%BA%A5t_c%E1%BA%ADp

Bất cập
 Tính từ  
(Ít dùng) không kịp
phải suy nghĩ cho kĩ, không thì hối bất cập
không đạt yêu cầu, không đủ mức cần thiết
ý đồ thì lớn, nhưng tài năng thì bất cập

Danh từ  
điều chưa phù hợp, chưa đủ mức cần thiết
cách giải quyết còn nhiều vấn đề bấp cập khắc phục những bất cập

CÁCH THỨ NHẤT :
Ở cách giải thích của hai từ BẤT CẬP của trang này tôi thấy vẫn không ổn lắm. "Những bất cập" ở ba tiêu đề này là "danh từ", nên nếu dùng nghĩa của trang tự điển trên để dịch ra thuần Việt thì những cái đầu đề của các bài báo trên phải dịch là:

"Hàng loạt những bất cập của nền giáo dục Việt Nam" : Hàng loạt những ĐIỀU CHƯA PHÙ HỢP của nền giáo dục Việt Nam;
"Sớm khắc phục những bất cập trong Luật Đất đai 2013" : Sớm khắc phục những ĐIỀU CHƯA PHÙ HỢP trong luật Đất đai 2013
"Những bất cập của Bộ luật dân sự năm 2005 cần sửa đổi, bổ sung cho phù hợp" : "Những ĐIỀU CHƯA PHÙ HỢP của Bộ luật dân sự năm 2005 cần sửa đổi, bổ sung cho phù hợp"

CÁCH THỨ NHÌ :
Hoặc nếu dùng chữ CẬP với nghĩa của chữ CẬP NHẬT mà đa số người Việt thường hiểu thì dịch lại là :

"Hàng loạt những bất cập của nền giáo dục Việt Nam" : Hàng loạt những điều KHÔNG CẬP NHẬT của nền giáo dục Việt Nam;
"Sớm khắc phục những bất cập trong Luật Đất đai 2013" : Sớm khắc phục những điều KHÔNG CẬP NHẬT trong luật Đất đai 2013
"Những bất cập của Bộ luật dân sự năm 2005 cần sửa đổi, bổ sung cho phù hợp" : "Những điều KHÔNG CẬP NHẬT của Bộ luật dân sự năm 2005 cần sửa đổi, bổ sung cho phù hợp"

NẾU ĐỨNG Ở GÓC ĐỘ HÁN VIỆT để giải nghĩa hai chữ BẤT CẬP :

Giả sử tôi tách ra từng chữ để phân tích theo nghĩa ngữ hiện tại mà chúng ta hay dùng :

BẤT : không
CẬP : cập thời
      hay cập nhật (?) (chữ hiện nay ta hay dùng tương đương trong tiếng Anh là update)

Mà chữ UPDATE khi tra tự điển Anh Hán, nếu chọn (n danh từ) thì nghĩa là : 更新 canh tân : làm mới, đổi mới.
Ở đây, chữ update khi dịch lại thì không có âm CẬP trong Hán Việt, mà có âm là CANH TÂN.  Vậy thì cách dịch thứ Hai của tôi vừa rồi cũng không ổn, vì không biết có đúng với ý của văn bản đó viết hay không?


Trở lại tìm trong tự điển Thiều Chửu thì chữ CẬP có hai chữ 及 và 芨 nghĩa như sau:

及  cập

1. Kịp, đến. Từ sau mà đến gọi là cập. Như huynh chung đệ cập 兄終弟及  anh hết đến em, cập thời 及時  kịp thời, ba cập 波及  tràn tới, nghĩa bóng là sự ở nơi khác liên lụy đế mình.
2. Bằng. Như bất cập nhân 不及人  chẳng bằng người.
3. Cùng.

芨  cập

1. Bạch cập 白芨  cây bạch cập, dùng làm thuốc hồ trát.

Hai chữ CẬP trên đều phát âm theo tiếng Hán Việt là CẬP.
Vậy chữ BẤT CẬP ở đây nếu dịch theo nghĩa của tự điển Thiều Chửu thì tạm dịch như sau:

BẤT CẬP 不及 : không vội; không kịp; không bằng, không cùng; không kịp thời (chữ kịp thời này nghĩa là làm việc gì đó kịp lúc, kịp thời gian..);

Do đó theo thiển ý của tôi, thì thấy cách dùng hai chữ BẤT CẬP hiện nay trong các chương trình thời sự trên TV, hay trong báo chí, hay trong các văn bản nhà nước đều không rõ nghĩa lắm, chi bằng ta cứ tìm chữ Việt dùng cho đúng ý của bộ luật đó, hay ý của sự chỉ đạo nào đó, hay ý của câu tiêu đề nào đó, hay ý của câu nói nào đó. Chứ để khi phát hành ra mà người dân ta hiểu chung chung thì thấy TIẾNG VIỆT NGÀY CÀNG MẤT TÍNH TRONG SÁNG hơn.

Vài giòng tản mạn trong ngày cuối tuần này. Mong các bậc cao nhân về tiếng Việt và tiếng Hán Việt xin chỉ giáo cho.

TTM
PP. 21/08/2015 

• Đã post ở Facebook 

.

--> Read more..

NẾU KHÔNG NỢ NHAU THÌ LÀM SAO GẶP ĐƯỢC NHAU!

Người bạn Taiwan biết tôi thích thi ca, biết tôi thích nhạc thiền của Phật giáo, biết tôi thích đi tìm xem những nhân duyên trong cõi nhân sinh này đã gửi cho một cái clip nhạc, nghe mà man mác, dịch lời dịch ý còn man mác hơn!

NẾU TIỀN DUYÊN EM KHÔNG NƠ TA THÌ LÀM SAO MÀ TƯƠNG NGỘ TA..  ừ nhỉ ! gặp được nhau là hạnh duyên, là ác duyên, là duyên kỳ ngộ, gặp một đoạn đường rồi lại chia xa cũng là một cái duyên, nhưng ở đây một người đã ngủ một giấc sâu tới năm trăm năm tới ngàn năm, chỉ vì một lần tương ngộ mà làm rơi hạt lệ muộn phiền, phát sinh phiền não sanh tử của kiếp người..

Thế là tôi ngồi miên man biên dịch ý thơ, bên ngoài một lát đây tôi sẽ bay ở trên bầu trời thăm thẳm của mùa trăng thượng tuần, những câu hát này sẽ theo tôi một chặng đường qua biên giới.. để chào một tháng Bảy sắp đi qua.

TTM
PP. 24/07/2015



佛說前緣 :  Phật nói kiếp trước :
如你不欠我 , Nếu em không nợ ta
怎會遇見我 ! thì làm sao mà gặp gỡ được ta !

我在佛前沉睡了千年， Ta ở trước mặt đức Phật chìm sâu trong giấc ngủ ngàn năm
直到有一天遇到你， cho đến một ngày gặp được em,
我落下一顆憂郁的淚  ta chợt rơi một giọt lệ ưu phiền

佛說 :  Phật nói rằng :
我因無愛而成佛 ! Ta vì (vô ái) không yêu nên mới thành Phật
你貪戀凡塵如何成佛？ Em tham luyến phàm trần làm sao mà thành Phật ?
我懺悔 Ta sám hối.

佛說： Phật nói rằng :
懺悔無用。 Sám hối vô dụng
你有未了的前緣，vì em vẫn chưa kết thúc tiền duyên
去吧，去續你的緣，đi thôi, đi mà tiếp tục mối nhân duyên của em,
我等你回來。 Ta đợi em trở lại.

為此， Bởi vì
我在菩提樹下求了五百年。Ta đã ở tại cội Bồ đề cầu nguyện suốt năm trăm năm qua

你說：自你在佛前， khi em nói : lúc ở trước mặt Phật
求與我相遇的那一刻起，ở cái khắc mà em khẩn cầu mong cùng tôi tương ngộ.
我整整失眠了五百年。thì từ khắc đó ta đã mất ngủ suốt cả năm trăm năm dài.

我問： Ta tự hỏi
冥冥眾生中，trong chúng sinh u minh
你是否是，có phải em là người
為我幾經輪迴的那個人? đã vì ta mà đã bao kiếp luân hồi

你說：是的， Em trả lời rằng : đúng thế
五百年前的那一天， một ngày trong năm trăm năm trước
你無意中經過了有我的路， em trong lúc vô ý đã bước qua con đường ta đi,



饋贈我一滴甘露， đã dâng tặng ta một giọt nước cam lồ
我一直在輪迴 中等你， và ta đã ở trong luân hồi mà đợi em từ đó
為還你一片綠洲...  để trả em phiến ngọc màu xanh

佛說： Phật nói :
修百世方可同舟渡， Tu bách phương thế giới để có thể cùng qua một bến bờ
修千世方能共枕眠。Tu ngàn phương thế giới để có thể cùng chung cái gối nằm.

我苦苦求佛， Ta khắc khổ cầu Phật
讓我們再結一段塵緣， để cho chúng ta kết một đoạn trần duyên
相戀相伴走過月月年年 tương luyến tương bạn mà cùng đi qua năm năm tháng tháng..

 佛說： Phật nói rằng :
除非海枯石爛、 trừ khi biển khô đá nát
滄海變桑田。thương hải biến tang điền (biển biến thành nương dâu)

於是我求佛祖， Ta đã cầu Phật tổ
來世把我變成一隻填海的燕， kiếp sau hãy để ta biến thành một biển yến đầy
曆盡千辛直到把大海填滿，những ngày tháng cam khổ nhọc nhằn được lấp đầy
換你我的再生緣。đổi cho em ta trở lại kiếp sanh duyên

所以佛安排了今生的相見， Vì vậy đức Phật đã an bài kiếp này tương kiến
讓我與你盡這一段 未了的前緣。 để ta cùng em hưởng tận một đoạn tiền duyên chưa kết thúc.

緣盡，則曲終人散。 Duyên tận,  tắc khúc chung nhân tán - khi duyên tận thì người cũng ly tan.

所以，如果你遇到我，Vì vậy, nếu mà em có gặp được ta
請一定不要走開， nhớ nhé nhất định đừng ra rời
因為我怕來生， vì ta sợ.. kiếp sau
再無緣與你相見…  sẽ không có duyên cùng em tương kiến.



TTM
Biên dịch theo trang 六子心世界
24/07/2015
Bài viết trên Facebook.
===================

--> Read more..

LUẬN VỀ MỘT CÂU ĐỐI ở Tịnh An Viên

Cuối tháng Ba vừa rồi, nhóm bạn chúng tôi hẹn nhau về Tịnh An Viên ở Lái Thiêu, Bình Dương, chủ nhân ngôi nhà - Nguyễn Minh Sơn - là cậu em của bạn Minh An Nguyễn nhà mình..

Nếu gõ vào ông Google chữ TỊNH AN VIÊN, thì ta sẽ thấy đã có bạn bè và rất nhiều báo chí, tạp chí viết về Tinh An Viên :

Đó là một khu vườn rộng 2.500m2, tọa lạc ở ấp Tây (xã Vĩnh Phú, huyện Thuận An, tỉnh Bình Dương), cách trung tâm TP Hồ Chí Minh chừng 17km. Trong khu vườn xứ Thủ Dầu Một ấy có ba ngôi nhà gỗ, do các nghệ nhân của Cố đô tháo dỡ từ ba ngôi nhà rường xứ Huế, rồi sửa chữa, tu bổ và đưa vào Bình Dương lắp ráp, phục dựng suốt ba năm ròng (2006 - 2008).

Ba ngôi nhà gỗ, gồm một ngôi ‘năm gian hai chái’ và hai ngôi ‘ba gian hai chái’, được kết nối với nhau bằng hệ thống trường lang, tạo thành chữ Nhân (人), tọa lạc giữa một khu vườn yên tĩnh, đúng như tên gọi mà chủ nhân đã lựa chọn cho “chốn thư giãn tâm hồn” của mình: Tịnh An Viên (靜 安 園).

Mục đích chuyến họp mặt hôm ấy chỉ là để vui đùa với chủ đề: ÁO DÀI VÀ TỊNH AN VIÊN.. chủ đề đó đã được xuất hiện rải rác trên facebook rồi. Hôm ấy chúng tôi cũng đã có một ngày thật an tịnh, an lạc trong khu nhà cổ ấy.. Ra về rồi chúng tôi cũng còn cùng nhau vui đùa trong facebook qua 4 cái note vui nhộn.. lấy từ cốt truyện do nàng Chụt Vũ Quỳnh Trang khởi đầu, và sẽ còn rất nhiều bài vui để viết về Tịnh An Viên hôm ấy nữa.

Tuy nhiên, hôm ấy là lần đầu tiên tôi ghé Tinh An Viên với nhóm bạn, lo vui đùa là chủ yếu, cũng chưa đi hết các khu nhà, cho nên ra về vẫn còn nhiều tiếc nuối.. hẹn dịp sau vậy.

Hôm nay, tôi mới xem lại cái album hình từ trong cellphone của tôi, hình vui thì nhiều, còn hình những cổ vật trong ngôi nhà thì tôi vẫn chưa có thời gian đi ngắm và hỏi bạn Minh An mình cho kỹ nữa.. cho nên hôm ấy tôi chưa chụp được gì cả! đúng là chẳng kể tuổi tác, ai cũng ham vui hơn ham.. tìm tòi. :-))

Nhưng cuối cùng tôi cũng dừng ở tấm hình này: 



Hihi..  tấm hình này nhìn màu sắc thấy cũng xinh xinh, hôm ấy con trai tôi muốn tôi ngồi lên cái đôn nhưng tôi lại thích đứng.. hôm nay nhìn lại thì thấy tôi đứng như vậy là đúng rồi..

Và từ hình ảnh này tôi muốn nói về một đề tài khác ở trong ngôi nhà cổ này,

Bức tranh ở đây là một cái đôn gỗ cổ, hai bên là cặp ngà voi, hai bên nữa là hai hàng câu đối được đặt ở chính giữa ngôi nhà chính.. Tôi vẫn chưa biết xuất xứ nguồn gốc của những cổ vật này, nhưng vì tôi chỉ muốn hiểu ý nghĩa của hai câu đối hai bên nên tôi phóng to chữ lên và phải vật lộn mãi mới viết ra được hai hàng chữ này..

富壽 康寧 總是 仁慈 成 事業
貴財 利樂 皆由 忠孝 永 基園

Phú thọ khang ninh - tổng thị - nhân từ thành sự nghiệp
Quý tài lợi lạc - giai do - trung hiếu vĩnh cơ viên 

Để giúp cho bạn tôi cùng hiểu rõ hai câu đối trên tôi xin đưa nghĩa ngữ của từng chữ theo tự điển Thiều Chửu như sau

1. CÂU ĐỐI THỨ NHẤT:

富壽 康寧 總是 仁慈 成 事業
Phú thọ khang ninh - tổng thị - nhân từ thành sự nghiệp


富  phú

1. Giàu.
2. Phàm cái gì thừa thãi đều gọi là phú. Như niên phú 年富  tuổi khỏe, văn chương hoành phú 文章宏富  văn chương rộng rãi dồi dào.

壽  thọ

1. Lâu dài. Có tuổi gọi là thọ. Trăm tuổi là thượng thọ 上壽. Tám mươi gọi là trung thọ 中壽.
2. Ngày sinh nhật cũng gọi là thọ.
3. Chúc, đời xưa đem vàng lụa tặng cho người tôn kính hay lấy rượu mà chuốc cũng gọi là thọ.

康  khang, khương

1. Yên. Như khang kiện 康健  yên mạnh.
2. Ngã năm, chỗ năm lối đều qua gọi là khang 康, sáu lối đều qua gọi là trang 莊, đường xá trong phố rộng rãi sạch sẽ gọi là khang trang 康莊.

寧  ninh, trữ

1. Yên ổn.
2. Thăm hỏi. Con gái ở nhà chồng về thăm cha mẹ gọi là quy ninh 歸寧.
3. Thà, lời thuận theo. Như ninh khả 寧可  thà khá, ninh sử 寧使  thà khiến.
4. Xét ra chữ ninh viết 寧 và 甯, hai chữ ý nghĩa hơi giống nhau mà có phần hơi khác nhau. Như an ninh 寧, đinh ninh 寧  đều dùng chữ ninh 寧, còn tên đất hay họ thì dùng chữ ninh 甯.

總  tổng

1. Góp, họp, tóm. Như tổng luận 總論  bàn tóm lại.
2. Bó, tết tóc. Như tổng giác 總角  tết trái đào, lúc còn bé kết tóc làm trái đào, nên lúc bé gọi là tổng giác.
3. Đứng đầu, cầm đầu. Như tổng thống 總統  chức tổng thống cầm đầu cả việc nước.
4. Tổng, họp mấy làng lại làm một tổng.
5. Bó rạ, bó lúa. Thượng thư 尚書  : Bách lí phú nạp tổng 百里賦納總  Thuế từ một trăm dặm, nộp bó lúa.
6. Hết đều..

是  thị

1. Phải, điều gì ai cũng công nhận là phải gọi là thị. Cái phương châm của chánh trị gọi là quốc thị 國是.
2. Ấy thế, lời nói chỉ định. Như như thị 如是  như thế.

仁  nhân

1. Nhân. Nhân là cái đạo lý làm người, phải thế mới gọi là người.
2. Yêu người không lợi riêng mình gọi là nhân.
3. Cái nhân ở trong hạt quả. Như đào nhân 桃仁  nhân hạt đào.
4. Tê liệt. Như chân tay tê dại không cử động được gọi là bất nhân 不仁.

慈  từ

1. Lành, yêu rất mực. Cha mẹ yêu con gọi là từ.
2. Người trên yêu kẻ dưới cũng gọi là từ. Chu cấp cứu giúp cho kẻ túng thiếu khốn cùng gọi là từ thiện sự nghiệp 慈善事業.
3. Mẹ. Cha gọi là nghiêm 嚴, mẹ gọi là từ 慈. Như gia từ 家慈  mẹ tôi, từ mẫu 慈母  mẹ hiền, v.v.

成  thành

1. Nên, thành tựu, phàm làm công việc gì đến lúc xong đều gọi là thành. Như làm nhà xong gọi là lạc thành 落成, làm quan về hưu gọi là hoạn thành 宦成, v.v.
2. Thành lập. Như đại khí vãn thành 大器晚成  đài lớn muộn thành. Tuổi cao đức trọng lại duyệt lịch nhiều gọi là lão thành 老成.
3. Nên, sự gì đã định rồi thì gọi là thành. Như thủ thành 守成  cứ giữ lấy cơ nghiệp trước.
4. Cái gì nghĩ tới trước mà đã ấn định không đổi dời được gọi là thành. Như thành tâm 成心, thành kiến 成見, v.v.
5. Trọn, hết. Hết một khúc nhạc gọi là nhất thành 一成.
6. Hòa bình. Cầu hòa gọi là cầu thành 求成  hay hành thành 行成.
7. Thửa vuông mười dặm gọi là thành.
8. Phần số đã thành. Như một cái gì chia ra làm mười phần thì phần số bảy gọi là thất thành 七成, phần số tám gọi là bát thành 八成, v.v.

事  sự

1. Việc.Trần Nhân Tông 陳仁宗  : Khách lai bất vấn nhân gian sự, Cộng ỷ lan can khán thúy vi 客來不問人間事, 共倚欄杆看翠微  (Xuân cảnh 春景) Khách đến không hỏi việc đời người, Cùng tựa lan can ngắm khí núi xanh.
2. Làm việc. Như vô sở sự sự 無所事事  không làm việc gì.
3. Thờ. Như tử sự phụ mẫu 子事父母  con thờ cha mẹ.

業  nghiệp
[Pinyin: yè, zhū] [Giản thể: 业]

1. Nghiệp. Ngày xưa cắt miếng gỗ ra từng khớp để ghi các việc hàng ngày, xong một việc bỏ một khớp, xong cả thì bỏ cả đi, gọi là tu nghiệp 修業. Nay đi học ở tràng gọi là tu nghiệp, học hết lớp gọi là tất nghiệp 畢業  đều là nói nghĩa ấy cả, nói rộng ra thì phàm việc gì cũng đều gọi là nghiệp cả. Như học nghiệp 學業, chức nghiệp 職業, v.v.. Của cải ruộng nương cũng gọi là nghiệp. Như gia nghiệp 家業  nghiệp nhà, biệt nghiệp 別業  cơ nghiệp riêng, v.v.
2. Làm việc, nghề nghiệp. Như nghiệp nho 業儒  làm nghề học, nghiệp nông 業農  làm ruộng, v.v.
3. Sư đã già rồi. Như nghiệp dĩ như thử 業已如此  nghiệp đã như thế rồi.
4. Sợ hãi. Như căng căng nghiệp nghiệp 兢兢業業  đau đáu sợ hãi.
5. Cái nhân. Như nghiệp chướng 業障  nhân ác làm chướng ngại. Có ba nghiệp khẩu nghiệp 口業  nhân ác bởi miệng làm ra, thân nghiệp 身業  nhân ác bởi thân làm ra, ý nghiệp 意業  nhân ác bởi ý làm ra, ba món miệng, thân, ý gọi là tam nghiệp 三業. Túc nghiệp 宿業  ác nghiệp kiếp trước đã làm kiếp này phải chịu khổ gọi là túc nghiệp, v.v. Làm thiện cũng gọi là thiện nghiệp 善業.
6. Công nghiệp. Như đế nghiệp 帝業  công nghiệp vua.

2. CÂU ĐỐI THỨ HAI:
貴財 利樂 皆由 忠孝 永 基園

Quý tài lợi lạc - giai do - trung hiếu vĩnh cơ viên

貴  quý

1. Sang, quý hiển. Như công danh phú quý 功名富貴  có công nghiệp, có tiếng tăm, được giàu sang. Dòng họ cao sang gọi là quý tộc 貴族.
2. Đắt. Như ngang quý 昂貴  giá đắt.
3. Quý trọng. Như trân quý 珍貴  rất yêu mến.
4. Muốn.

財  tài

1. Tiền của. Là một tiếng gọi tất cả các thứ như tiền nong, đồ đạc, nhà cửa, ruộng đất, hễ có giá trị đều gọi là tài sản 財產, các đồ đạc trong cửa hàng buôn đều gọi là sinh tài 生財. Như nhân vị tài tử, điểu vị thực vong 人為財死, 鳥為食亡  người chết vì tiền của, chim chết vì miếng ăn. Ca dao Việt Nam : Chim tham ăn sa vào vòng lưới, Cá tham mồi mắc phải lưỡi câu.

利  lợi

1. Sắc. Như lợi khí 利器  đồ sắc.
2. Nhanh nhẩu. Như lợi khẩu 利口  nói lém.
3. Lợi. Như ích quốc lợi dân 益國利民  ích cho nước lợi cho dân, lợi tha 利他  lợi cho kẻ khác.
4. Công dụng của vật gì. Như thủy lợi 水利  lợi nước, địa lợi 地利  lợi đất.
5. Tốt lợi. Như vô vãng bất lợi 無往不利  tới đâu cũng tốt.
6. Tham, phàm cái gì thuộc sự ích riêng của một người đều gọi là lợi. Như nghĩa lợi giao chiến 義利交戰  nghĩa lợi vật lộn nhau. Cao Bá Quát 高伯适  : Cổ lai danh lợi nhân, Bôn tẩu lộ đồ trung 古來名利人, 奔走路塗中  (Sa hành đoản ca 沙行短歌) Xưa nay hạng người danh lợi, Vẫn tất tả ngoài đường sá.
7. Lời. Như lợi thị tam bội 利市三倍  bán lãi gấp ba. Cho nên cho vay lấy tiền lãi gọi là lợi tức 利息.

樂  nhạc, lạc, nhạo

1. Nhạc, ngũ âm bát thanh đều gọi là âm nhạc cả.
2. Một âm là lạc. Vui, thích. Như Hiếu tử chi tang thân dã, văn nhạc bất lạc 孝子之喪  親也聞樂不樂  (Hiếu Kinh 孝經) Con chịu tang cha mẹ, nghe âm nhạc không thấy vui thích.
3. Lại một âm là nhạo. Yêu thích. Luận Ngữ 論語  : Trí giả nhạo thủy 知者樂水  (Ung Dã 雍也) Kẻ trí thích nước.

皆  giai

1. Đều, cùng, lời nói tóm cả mọi cái mọi sự.
2. Khắp.

由  do

1. Bởi, tự.
2. Noi theo.
3. Nguyên do, nguyên nhân của một sự gì gọi là do. Như tình do 情由, lý do 理由, v.v. Nộp thuế có giấy biên lai gọi là do đơn 由單. Trích lấy các phần đại khái ở trong văn thư gọi là trích do 摘由.

忠  trung

1. Thực, dốc lòng, hết bổn phận mình là trung 忠.

孝  hiếu

1. Thảo, con thờ cha mẹ hết lòng gọi là hiếu.
2. Tục gọi đồ tang phục là hiếu. Như xuyên hiếu 穿孝  mặc đồ tang, thoát hiếu 脫孝  trút đồ tang (đoạn tang), v.v.

永  vĩnh

1. Lâu, dài, mãi mãi. Như vĩnh viễn 永遠  mãi mãi, vĩnh phúc 永福  điều may mắn được hưởng lâu dài.

基  cơ

1. Nền nhà, ở dưới cho vật gì đứng vững được đều gọi là cơ. Như căn cơ 根基  rễ cây và nền nhà, chỉ cái chính yếu để nương tựa, cơ chỉ 基址  nền móng.
2. Cội gốc.
3. Trước.
4. Mưu.
5. Gây dựng.
6. Đồ làm ruộng, các thứ cầy bừa.

園  viên

1. Vườn, chỗ đất để trồng hoa quả, rau dưa. Nguyễn Trãi 阮廌  : Mộng hồi nghi thị cố viên xuân 夢回疑是故園春  (Đề sơn điểu hô nhân đồ 題山鳥呼人圖) Chiêm bao tưởng như về lại nơi vườn cũ mùa xuân.
2. Chỗ để chơi riêng.
3. Lăng tẩm các vua đời xưa và mồ mả các phi tần cũng đều gọi là viên cả.

TÔI BÈN GOM CHỮ LẠI
VIẾT RÕ ĐỐI ĐÔI CÂU
THÊM MỘT NHÁNH SEN HỒNG
CỔ ĐƯỜNG NGAN NGÁT THƠM



TTM tạm biên dịch ngữ nghĩa và luận bàn như sau: 

Tôi chưa biết xuất xứ hai câu đối trên ở vào thời đại nào, nhưng đọc lên cho thấy hai câu đối trên kết hợp triết lý nhân sinh giữa Nho giáo và Phật giáo. Hai câu đối đó ông bà ta treo lên để dạy cho con cái rằng:

• Muốn có cuộc sống sung túc 富, có sức khỏe tốt 壽 sống lâu thì làm người 仁 phải biết sống theo đạo lý làm người, gieo những nhân lành, tạo thành những cái nghiệp tốt để cho ra quả lành. Chữ sự nghiệp ở đây không chỉ công danh sự nghiệp mà chỉ về kết quả của cái nghiệp, cái sự việc mà con người gieo trong cuộc sống.

• Khi ra xã hội, khi ở trong gia đình, con người ta phải biết giữ sự trung hiếu, nếu luận chữ TRUNG ở vào thời đại này, thì ta có thể nói, khi ra xã hội làm việc, ta phải tận tâm làm việc cho hết trách nhiệm của mình, phải cho ra những kết quả tốt để xứng đáng hưởng cái đồng lương của mình, chứ không thể nhếch nhác cà phê chuyện vãn trong giờ làm việc.. gây thiệt hại cho tài nguyên của đất nước.. (dĩ nhiên ngược lại ta cũng có đồng lương xứng đáng), sống ở nhà thì phải hiếu đạo với cha mẹ, quí trọng nghĩa tào khang, anh em như thủ túc, con cái là hạnh lành.. có như thế thì ta mới an tâm lo sự nghiệp mà tạo ra sự TÀI SẢN, mới SANG TRỌNG VINH HIỂN đạt được sự QUÍ trọng trong xã hội, có như thế thì gia viên, gia đạo mới có sự cơ bản mà lâu dài bền vững.

TÓM LẠI :

富壽 康寧 總是 仁慈 成 事業
貴財 利樂 皆由 忠孝 永 基園

Phú thọ khang ninh - tổng thị - nhân từ thành sự nghiệp

Quý tài lợi lạc - giai do - trung hiếu vĩnh cơ viên

Con người ta có cuộc sống giàu sang phú quí, trường thọ, sức khỏe tốt có cuộc sống yên ổn an lành, tất cả điều từ chữ NHÂN TỪ mà tạo thành sự nghiệp và nghiệp duyên của mình.

Phú quí vinh hoa, tài sản lợi lạc có được đều do con người ta khi sống biết giữ gìn chữ TRUNG chữ HIẾU cho mình cho gia đạo, từ đó gia viên mãi mãi được vững bền.


Trên đây chỉ là thiển ý của bà già này, người chữ nghĩa thì ít nhưng lại hay suy nghĩ luận bàn, cho nên các bậc cao nhân thấy nơi nào còn thiếu xót thì xin gửi cao kiến góp bàn! Để chúng ta cùng góp vào trang ghi chép lịch sử cổ vật ở Tinh An Viên của bạn Minh An của chúng ta ngày một phong phú nha!

Cám ơn Minh An đã cho các bạn một ngày vui ở Tịnh An Viên.

TTM
PP. 13/04/2015

PS.
Xem thêm bài viết của Trần Đức Anh Sơn : Nhà Huế trên đất Thủ

.

--> Read more..

ĐỌC điều mà ai cũng biết ! 本文非常珍貴!

Từ hôm anh bạn họ Khâu - Khâu Thùy Hoành 邱垂宏 - add tôi vào cái LINE của bạn ấy, thì hầu như hàng ngày cái điện thoại của tôi đều nhận được rất nhiều video clip hay và đẹp, đồng thời bạn ý cũng gửi những câu hay ý đẹp mà người đời thu thập lại.

Hôm thứ Tư 04/03 vừa rồi tôi nhận được đoạn văn này, đọc cũng thấy hay nên đêm nay tôi lại ngồi cặm cụi biên dich ra để chia sẻ với bạn bè.



本文非常珍貴 Đoạn văn rất trân quí!

1. 什麽是成功： NHƯ THẾ NÀO GỌI LÀ THÀNH CÔNG :

中年時，身體健康，略有積蓄，已婚，配偶體貼，孩子聽話，一份喜歡的工作。
不必成名、不必發財、不必看人眼色行事，做自己，這就是成功。

Lúc vào tuổi trung niên, thân thể kiện khang, tích trữ thao lược, kết hôn, phối ngẫu chu đáo với nhau, con cái nghe lời, có một công việc yêu thích.

Không cần thành danh, không cần phát tài, không cần phải nhìn vào sắc mặt của người ta mà hành sự, tự mình làm, đó chính là thành công.


2. 什麽是快樂：NHƯ THẾ NÀO LÀ KHOÁI LẠC (vui vẻ hạnh phúc) :

在生死臨界的時候，你會發現，任何給自己太多的壓力，買房買車的需求，這些都是浮雲。
如果有時間，好好陪陪你的孩子，不要拼命去換什麽大房子，換什麽豪車，和相愛的人在一起，蝸居也溫暖，自行車也快樂！

Vào lúc mà ta sắp đến cõi giới của sanh tử, bạn sẽ phát hiện ra rằng, vì sao mà bạn đã để cho bản thân mình mang quá nhiều áp lực của cuộc đời, nhu cầu của việc mua nhà mua xe, tất cả những thứ này đều là phù vân.

Nếu mà có thời gian, hãy cùng ở bên cạnh con cái của mình, không cần phải làm đến chối chết để có được cái nhà to cửa lớn, đổi cho bằng được cái xe tốt và đẹp, hãy cùng sống chung với những người thương yêu của mình, chỗ ở chật hẹp cũng rất ấm nồng, xe đạp cũng rất là hạnh phúc lắm đó!


3. 你的價值在哪： GIÁ TRỊ CỦA BẠN Ở ĐÂU :

假如你病倒了，你的公司會第一時間找人替代你，一切如常運作，你沒想像中那麽重要；而你的父母、家人、愛人、孩子的天會塌下來，你對於他們才是最重要的。
所以再別秉持什麽了自己有病不去看；適度工作，多陪家人，愛惜自己，過正常的日子。

Giả như bạn bị ngã bệnh, điều thứ nhất mà Cty của bạn làm là tìm người thay thế bạn, giả như việc đó trở lại vận hành bình thường, thì trong tưởng tượng bạn cũng sẽ không ngờ rằng bạn chẳng quan trọng gì; Mà cha mẹ của bạn, người nhà, người yêu, con cái tất cả đều lo lắng, đố với họ bạn mới là người quan trọng nhất đó!

Vì vậy đừng có duy trì ý nghĩ đó để khi biết bản thân mình bị bệnh mà cũng không chịu đi khám bệnh; hãy làm việc điều độ, hãy dành nhiều thời gian ở bên cạnh người nhà, hãy tiếc thương bạn thân mình nhiều hơn, hãy qua từng ngày một cách bình thường.


4. 什麽是幸福：NHƯ THẾ NÀO LÀ HẠNH PHÚC 

家裏沒病人， Trong nhà không có người bệnh,
牢裏沒親人， Trong lao lý không có người thân,
外頭沒仇人， Bên ngoài không có kẻ thù,
圈裏沒小人， Chung quanh mình không có tiểu nhân,

身邊沒壞人， Không có người xấu ở bên cạnh mình,
辦事有熟人， Có người biết việc để cùng làm việc,
談笑有哲人， Có triết nhân để cùng đàm đạo vui cười,
聚會有高人， Có cao nhân lúc tụ hội với nhau,

喝茶有賢人， Có hiền nhân cùng uống trà,
閑聊有達人， Có người hiển đạt cùng trò chuyện lúc nhàn rỗi,
發LINE有1大幫轉發的人， Khi post một cái LINE thì có cả một đoàn người giúp chuyển phát đi.



生命中， Trong cuộc đời,
有愛你的人， có người yêu mình,
有健康的身體， có thân thể khỏe mạnh,
有喜歡做的事情， được làm những sự việc mà mình thích thú,
有乖巧陽光的孩子， Có những đứa con ngoan, giỏi dắn, sáng sủa,
有幾個一段日子不見就想念的朋友！ có những người bạn mà nếu một thời gian không gặp đã thấy rất nhớ !

人生嘛…… Kiếp nhân sinh mà!

0歲出場  0 tuổi thì chào đời
10歲快樂成長 10 tuổi lớn lên trong hạnh phúc
20歲為情徬惶 20 tuổi vì tình yêu mà bàng hoàng
30歲基本定向 30 tuổi về cơ bản đã định hướng được cuộc đời

40歲拼命打闖 40 tuổi bán mạng để đả đông kích tây (dịch thoáng)
50歲回頭望望 50 tuổi quay đầu nhìn lại
60歲告老還鄉 60 tuổi cáo lão hoàn hương
70歲搓搓麻將 70 tuổi xoa xoa mạt chược
80歲晒晒太陽 80 tuổi phơi mình với thái dương
90歲躺在床上 90 tuổi nằm dài trên giường..
100歲掛在牆上…. 100 tuổi đã được treo trên tường..

所以啊… vì vậy nhé..
該吃就吃  muốn ăn thì nên ăn
該喝就喝, muốn hát thì nên hát
有事别往心裡擱！có việc gì đi nữa thì cũng để ở trong tâm
洗個澡 hãy đi tắm
看著錶, hãy nhìn lên đồng hồ
舒服一秒是一秒… thư giãn một giây là được một giây..



能牽手的時候,  lúc mà còn có thể dắt tay nhau,
請别只是肩並肩!  thì nhớ đừng chỉ ở bên nhau mà thôi !

能擁抱的時候,  lúc mà có thể ôm lấy nhau !
請别只是手牽手! thì nhớ đừng chỉ tay nắm tay thôi !

能在一起的時候, lúc mà có thể ở cùng nhau,
請别輕易就分開。  xin đừng khinh bạc thay đổi để chia lìa nhau.

Cám ơn bạn đã gửi đoạn văn này.

TTM biên dịch
PP. 10/03/2015
.

--> Read more..

"Thượng Lâm Xuân Đán 上林春旦 "

Năm nay là năm Giáp Ngọ, là năm tuổi của tôi - một vòng đời loanh quanh đưa tôi đi mãi đến 60 năm sau trở về điểm tiếp giáp để nối cái vòng tròn năm Giáp Ngọ của thủa sơ sinh và năm Giáp Ngọ của tuổi 60.

Mấy năm nay có một thôi thúc âm thầm chờ đợi đến điểm tiếp giáp này trong tôi, và như một kỳ duyên, trong tháng Hai (tháng Giêng AL) năm nay - vào sinh nhật của mình - tôi đã sắp xếp được đúng thời gian đó để đi về miền Bắc, để đặt chân lên đất Hải Phòng - nơi chôn nhau cắt rún, để được hướng về Cầu Giấy, Từ Liêm, Hà Nội quê Mẹ và đi về cái xã nhỏ Đông Ngũ ở tỉnh Quảng Ninh xa xôi để được thắp nén nhang lên mộ của Ông Bà, đã từ Quảng Tây TQ qua và cuối cùng Ông Bà cũng nằm xuống và gối đầu trên lưng một ngọn đồi cao trên đất nước này để nhìn về đàn con cháu đang sống ở khắp các nơi.

Tôi có rất nhiều kỷ niệm về các ngày sinh của mình, một phần vì tập tục của gia đình của bản thân, một phần vì sự thương yêu của bạn bè và đồng nghiệp nữa.. kỷ niêm nào cũng ghi dấu ấn trong tôi. Nhưng khi gần đến con số 60, thì từ sinh nhật năm ngoái đến sinh nhật năm nay, sinh nhật nào cũng đầy ắp tình thân yêu của gia đình, đồng nghiệp và bè bạn.. nhất là trong năm nay khi cái vòng 60 vừa khép kín thì nhiều kỷ niệm và những suy tư càng sâu lắng hơn khiến tôi nung nấu nhiều điều muốn viết về nó, nhưng rồi vì sức khỏe vì công việc nên cái thời gian muốn viết của tôi càng bị trượt dài đi.

Nhưng cuối tháng Sáu vừa rồi trong dịp tôi bay về Hà Nội thăm con cháu, thêm hai kỷ niệm mà khi tôi được sở hữu đã làm tôi rúng động đến tận tâm can..


** Một là tôi được sở hữu bức tranh "Vạn lý độc hành" của họa sĩ Đỗ Đức. 


** Và được một bức thư pháp do Toro, người bạn nhỏ bác học, giỏi dắn và thâm thúy của tôi tặng. Mà người viết bức tranh thư pháp đó lại là cụ Nguyễn Văn Bách, được người đời xưng tụng là "Lỗ công Nguyễn Văn Bách: Cây đại thụ Thư pháp Việt Nam", thật quý hóa lắm thay!


Cụ Nguyễn Văn Bách (hình trên net)

Khi nghe Toro đọc từng từ một mảnh giấy và trong tranh mà tim can tôi tự nhiên rúng động theo từng chữ, cảm giác khó tả.. một số mệnh được thể hiện, được bóc trần chỉ trong vài chữ của người.

1.

百 蕾 雪 裏 方 沉 睡
一 見 枝 頭 白 半 開

Bách lôi tuyết lí phương trầm thụy
 Nhất kiến chi đầu bạch bán khai

Dịch nghĩa:

Hàng trăm búp hoa chìm ngủ say trong tuyết
Một lần thấy, đầu cành búp trắng đã hé nở nửa nụ.

Biên dịch ý thơ:

Trăm búp hoa chìm ngủ sâu trong tuyết
Một thoáng nhìn, đầu cành búp trắng đã nở hoa..


2. Bức tranh thư pháp : "Thượng Lâm Xuân Đán"



Vì trình độ nhìn thư pháp lối chữ thảo của tôi có hạn, nên tôi phải tra cứu và hỏi lại Toro, mới có thể gõ được chính xác từng chữ vào vi tính để nhìn nét chữ chân phương sẽ dễ đọc hơn lối chữ thư pháp của Lỗ Công Nguyễn Văn Bách.

甲午年荷月陳樹梅夫人惠存
上林春旦
記者阮潘謙莊贈

Dịch Hán Việt:

Giáp Ngọ niên Hạ nguyệt Trần Thụ Mai Phu nhân huệ tồn
THƯỢNG LÂM XUÂN ĐÁN
Kí giả Nguyễn Phan Khiêm trang tặng

Dịch nghĩa:

Tháng Hà năm Giáp Ngọ, biếu Phu nhân Trần Thụ Mai để lưu niệm.
TRONG RỪNG BUỔI SÁNG MÙA XUÂN
Ký giả Nguyễn Phan Khiêm kính tặng.

Dịch ý :

@ Huệ tồn : Chính là biếu cho bạn để lưu niệm bảo tồn. 

@ Hạ nguyệt: Mùa Hạ theo âm lịch tức là tháng Tư, tháng Năm, tháng Sáu, nên ta cũng có thể hiểu là Hạ nguyệt ở đây là những tháng trong mùa Hạ. Vì thư pháp viết vào tháng Sáu năm 2014 Giáp Ngọ nên Lỗ Công đã viết là Giáp Ngọ niên Hạ Nguyêt : Tháng Sáu năm Giáp Ngọ.

@ 上林春旦 THƯỢNG LÂM XUÂN ĐÁN

Chữ THƯỢNG LÂM ở đây có thể hiểu là VƯỜN THƯỢNG UYỂN, VƯỜN CÂY, VƯỜN HOA, nhưng tôi lại thích cái ý của chính nó là TRONG RỪNG SÂU.

• Trên non cao rừng sâu bỗng thức dậy vì ánh bình minh rực rỡ của một buổi sáng mùa xuân ấm áp;

• Búp Mai trắng ngủ sâu trong tuyết suốt mùa đông chỉ một cái nhìn của mùa xuân đã bật lên hé nửa nụ chào đón nắng lung linh.

Gõ vào Google thì đầy các trang nói về Cụ Nguyễn Văn Bách, riêng tôi chưa có duyên được gặp Cụ, vậy mà Cụ chỉ nghe Toro kể sơ qua một chút tiểu sử đầy kinh kịch của tôi, Cụ đã phóng bút chỉ viết 4 chữ và hai câu, không dám giải thích ý sâu hơn, chỉ viết lại chút cảm xúc khi nghe và đọc, những xúc cảm dâng trào và rúng động sâu xa, cảm thấy như thấy chính mình.

Toro ơi! Cám ơn em đã có món quà đầy ý nghĩa cho chị.

TTM
PP. 15/07/2014
Viết cho buổi gặp mặt tại Hà Nội 29/06/2014

--> Read more..

Lúc mà tâm tình bạn không ổn lắm..當你心情不好的時候

Chiều nay vừa xong công việc cần làm của tuần này, tôi ngồi xem lại những tấm hình chụp đêm hôm 16/6 và nghe những câu thoại này.. mà ơ kìa những câu nói của người đời đôi khi cũng thấm thía nhỉ!

Sống ở đời, ai mà không có những lúc tâm tư bất ổn? Chỉ là xem khả năng tự điều chỉnh nội tâm của mỗi con người như thế nào mà thôi!! Trong chúng ta, chắc cũng có lúc ta tự tìm cách mà vượt qua những điểm tối, những khúc khuỷnh quanh co của cuộc đời để làm sao cho bản thân mình sống bình ổn mà đi tiếp dòng đời chứ nhỉ? Tôi cũng thế mà thôi..

TTM






當你心情不好的時候
Lúc mà tâm tình bạn không ổn lắm..

通過生命的急轉彎時，必須放棄自己的一部份，讓新的東西​進來…

Lúc mà sinh mệnh gặp phải những chuyển biến khúc khuỷu quanh co tận cùng nhất, cần thiết phải biết buông bỏ đi một phần của bản thân, để những thứ mới có thể đến với mình..




當你心情不好的時候，為什麼不出去走一走？
也許和許多陌生人擦身而過
也許你會找一點意外的溫柔

Lúc mà tâm tình bạn không ổn lắm, tại sao bạn không đi ra ngoài để đi vòng vòng đâu đó chứ?
Cũng có thể cùng với rất nhiều người xa lạ va chạm mà lướt qua..
Cũng có thể bạn tìm thấy ở bên ngoài một chút ấm áp dịu êm..






當你心情不好的時候，為什麼不讓自己換個方式過活？
也許會聽到許多不同的聲音
也許你會得到一點意外的收穫

Lúc mà tâm tình bạn không ổn lắm, tại sao không để bản thân mình chuyển qua một phương thức khác để mà tiếp tục sống?
Cũng có thể sẽ nghe được rất nhiều âm thanh không giống nhau.
Cũng có thể bạn sẽ được một chút thu hoạch ngoài ý của mình đó..






曾經走過的，就不必再回頭
曾經擁有的，也不必怕失落
抬頭是星光燦爛的天空
腳下是各種方向的軌道

Nếu đã từng đi qua rồi, thì cũng không cần thiết phải quay đầu lại
Nếu đã từng nắm giữ trong tay, thì cũng không sợ rơi mất đâu.
Ngẩng đầu lên là sẽ thấy ánh sáng tinh tú xán lạn rực rỡ trên bầu trời.
Nhìn xuống chân thì có đủ phương hướng của những con đường để đi đó..








我們只是宇宙上打轉的星球
在每個可能相遇的時刻分手
在每個可能遠離的時候回頭

Chúng ta chỉ là những tinh cầu chuyển động trong vũ trụ mà thôi
Trong mỗi thời khắc chia tay đều có khả năng của sự tương ngộ..
Trong mỗi lúc quay đầu lại đều có thể có sự lìa xa..






當你心情不好的時候，為什麼不出去走一走？
陽光的道路會越來越溫暖
你的心情會被風吹的膨脹

Lúc mà tâm tình của bạn không ổn lắm, tai sao không ra ngoài đi vòng quanh đâu đó?
Ánh nắng trên con đường sẽ càng lúc càng ấm áp..
Tâm tình của bạn cũng có thể bị cơn gió mạnh thổi bay đi mất đó..






當你心情不好的時候，為什麼不讓自己換個方式過活？
狹窄的空間會越來越開闊, 你的心靈會得到舒展

Lúc mà tâm tình bạn không ổn lắm, tại sao không để bản thân mình chuyển qua một phương thức khác để mà tiếp tục sống nhỉ?
Những khoảng không gian chật hẹp sẽ càng lúc càng thênh thang rộng mở.. Tâm linh của bạn sẽ đạt được sự thư thái trải bày...










Và tôi, trong một ngày 16/6 năm nay, tôi đã được các bạn chuyển giao cho nhau mà đưa tôi đi khắp các vùng núi rừng từ thành phố Tân Trúc rồi dầm mưa mà về đến thủ phủ Đài Bắc, đi trọn một ngày dài, viếng biết bao nhiêu là cảnh đẹp.. mà đường thì dài lắm, nhưng trong chông chênh do đường dài do sức khỏe, tôi đã được hưởng tình cảm ấm áp từ những người bạn của tôi.. Những điều này sẽ giúp làm mờ nhạt đi trong tôi những gập ghềnh quanh co của đoạn đường tôi đang đi...

TTM.
PP. Biên dịch và dùng hình mình minh họa ngày 19/07/2012
Trong quá trình biên dịch có gì sơ xót xin các bạn bỏ quá cho

--> Read more..

"Đêm Nguyên Tiêu năm xưa"

Thấy trăng vằng vặc, thấy hoa hồng thắm xôn xao.. Năm nay tiết Nguyên Tiêu và ngày Valentine trùng nhau, ngày lễ tình nhân phương Đông và phương Tây gặp nhau cùng một ngày, thật là hiếm có và đáng nhớ!

TẾT NGUYÊN TIÊU rằm tháng giêng.

Vào ngày rằm tháng Giêng ở VN mình cũng rất lớn nhưng thường chỉ đến chùa xong lại thôi, nhưng ở Taiwan thì ngoài việc gia đình ăn chè đoàn viên, một loại chè như chè trôi nước thì khắp nơi ở các tỉnh thành người ta chuẩn bị đủ loại xe hoa và lồng đèn thắp sáng cả tháng trời, đặc biệt là ngọn lồng đèn lớn nhất đặt ở quảng trường là hình của con vật trong thập nhị chi, người ta sẽ đốt sáng nó bằng cách bắn điện từ một tòa nhà cao đến nơi đặt linh vật, năm nay là năm Ngọ, chắc con ngựa lớn lắm đây.

(Hình chụp ở Taiwan năm Thìn)

Nguyên Tiêu Giáp Ngọ ở Taiwan
(hình ST trên net)

Ngoài ra, đọc báo còn thấy: ""Người Đài Loan còn ghi những câu ước nguyện của mình vào đèn lồng và thả bay lên trời. Nhiều người còn coi đây là mùa Valentine phương Đông, tương tụ như lễ Thất Tịch (7/7). Nhiều người còn coi đây là mùa Valentine phương Đông, tương tự như lễ Thất Tịch.

Thơ Đường xưa đã viết :
Nguyên Tiêu chi dạ hoa lộng nguyệt
(Mùa trăng tròn lung linh sắc màu hoa đăng rực rỡ).
Cũng là dịp Ngưu Lang Chức Nữ hiện đại gặp gỡ se duyên. ""
(Sưu tầm)

Chợt nhớ đến một bài thơ cổ trong một tuyển tập thơ mua ở Đài Loan vào năm xưa, bài thơ của Chu Thục Chân một thi nhân Trung Quốc, khi đọc từng từ bằng tiếng Hán, ta nghe cứ ngân nga như một bản nhạc sâu lắng lắng sâu..

Nguyên Tiêu Giáp Ngọ ở Taiwan
(hình ST trên net)

Thơ cổ:         (dịch nghĩa)

去年元夜時   (Vào đêm Nguyên tiêu năm ngoái)
花市燈如晝   (Hoa, chợ đèn sáng rực rỡ như châu)
月上柳梢頭   (Ánh trăng trải dài trên ngọn liễu)
人約黃昏後   (Người hẹn gặp nhau sau buổi hoàng hôn)

今年元夜時   (Vào đêm Nguyên tiêu năm nay)
月與燈依舊  (Trăng cùng đèn như cũ)
不見去年人   (Nhưng không thấy người năm cũ)
淚濕青衫袖   (Lệ ướt cả tay áo xanh)

朱淑真
Thơ: Chu Thục Chân


Dịch Hán Việt
TTM

Khứ niên nguyên dạ thời
Hoa thị đăng như trú
Nguyệt thượng liễu tiêu đầu
Nhân ước hoàng hôn hậu

Kim niên nguyệt dạ thời
Nguyệt dữ đăng y cựu
Bất kiến khứ niên nhân
Lệ thấp thanh sam tụ


Biên dịch thơ
TTM

Đêm tháng giêng năm xưa
Chợ, đèn, hoa rực rỡ
Trăng trải trên ngọn liễu
Người hẹn sau hoàng hôn

Đêm tháng giêng năm nay
Trăng và đèn như cũ
Không gặp người năm ấy
Lệ ướt hoen tay gầy.

Chỉ với khổ thơ bốn câu đầu, Chu Thục Chân đã mô tả được cảnh hẹn hò, cảnh chờ đợi tha thiết của đôi trai tài gái sắc giữa đêm trăng Nguyên Tiêu đèn hoa rực rỡ, và chỉ với khổ thơ bốn câu cuối vẫn cảnh xưa cũng dưới ánh trăng vằng vặc của đêm Nguyên Tiêu và đèn hoa rực rỡ ấy, người xưa không thấy, người thiếu nữ (có lẽ chỉ là thiếu nữ mới khóc), người thiếu nữ ấy đã tìm người năm xưa, đã rơi lệ đến thấm ướt cả cánh tay áo xanh..

Mà lạ, tại sao từ ngàn xưa đến bây giờ, chỉ có tình yêu dang dở mới có những bài thơ hay, mà sự dở dang thì bà già chẳng thích tí nào. Đời người ngắn ngủi, chỉ một thoáng là hư không là vô thường, cho nên nếu yêu nhau thì yêu cho mặn nồng, hai nửa, hai hành tinh như sao Hôm sao Hỏa dù khác biệt nhau, dù khó hiểu được nhau, nhưng nếu tim còn đập, dù có đau đáu gập ghềnh thì hãy cố mà theo nhau, hiểu nhau và dựa vào vai nhau, vào lòng nhau đến cuối dòng đời nha!

Chúc bạn bè và người thân ngày nào cũng êm đềm mà trôi qua.

TTM
PP. 13/2/2014 rạng 14/2
Đêm Nguyên Tiêu Giáp Ngọ.

--> Read more..